Acil serviste kardiyopulmoner resusitasyon uygulanan hastaların arteriyel kan gazı parametrelerindeki değişimlerin değerlendirilmesi

Abstract

Giriş ve Amaç: Kardiyak arrest tedavisinde, arteriyel kan gazı analizi hastane içi tedavisi sırasında ve aynı zamanda hastane dışı kardiyopulmoner resusitasyon sırasında terapötik yönetime rehberlik edebilir, böylece ileri kardiyak yaşam desteği takip ve tedavisinin bir parçası olarak hizmet eder. Bu çalışmada; kardiyopulmoner resusitasyon başladıktan hemen sonra ve kardiyopulmoner resusitasyon sırasında rutin arteriyel kan gazı parametreleri ve asitbaz bulguları ile spontan dolaşımlı geri dönüş arasındaki ilişkiyi belirlemeyi ve kardiyopulmoner resusitasyon etkinliğini değerlendirmede, arteriyel kan gazı parametrelerinin değişimlerinin, belirleyici rolünü saptamayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışma, Afyonkarahisar Sağlık Bilimleri Üniversitesi Klinik Araştırmalar Etik Kurulu 10.10.2023 tarih 2023/430 sayılı onayı alınarak yapılmaya başlanmıştır. 15.10.2023-15.09.2024 tarihleri arasında Afyonkarahisar Sağlık Bilimleri Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Acil Servisi'nde hastane içi ve dışı kardiyopulmoner resusitasyon uygulanan travma dışı 18-90 yaş arasındaki hastalar çalışmaya dahil edilmiştir. p<0.05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Bulgular: Sonlanımı exitus olan hastalarda kardiyopulmoner resüsitasyonun başlangıcı ve devamında alınan kan gazları incelendiğinde; pH, Hgb, COHgb, Ca, laktat, BE ve HCO3 miktarlarındaki değişimlerin istatistiksel açıdan anlamlı olduğu, spontan dolaşımlı geri dönüş sağlanan hastalarda yapılan değerlendirmede incelen kan gazı parametrelerinden; pH, pCO2, pO2, Hgb, K, Laktat ve HCO3 miktarlarındaki değişimlerin istatistiksel olarak anlamlı olduğu saptanmıştır. Sonuç: Çalışmamızda ek hastalık varlığı, tanıklı kardiyak arrest ve geri döndürülebilir nedene sahip olmama durumları kötü prognoz belirteci olarak saptanmıştır. Kan gazı parametrelerinden azalma gösteren pH, Hgb, Ca ve HCO3 ile artış COHgb, BE ve Laktat seviyeleri; spontan dolaşımın geri dönüşünde kötü prognoz belirteci olarak saptanmıştır. Kan gazı parametrelerinden artış gösteren pH, pO2, Hgb ve HCO3 ile azalma gösteren pCO2, K ve Laktat değerleri ise spontan dolaşımın geri dönüşünde iyi prognoz belirteci olarak saptanmıştır. Anahtar kelimeler: Arteriyel Kan Gazı, Kardiyak Arrest, Kardiyopulmoner Resusitasyon

Introduction and Objective: In the treatment of cardiac arrest, arterial blood gas analysis can guide therapeutic management during in-hospital treatment as well as during out-of-hospital cardiopulmonary resuscitation, thus serving as part of advanced cardiac life support monitoring and treatment. In this study, we aimed to determine the relationship between routine arterial blood gas parameters and acid-base findings immediately after the start of cardiopulmonary resuscitation and during cardiopulmonary resuscitation with return of spontaneous circulation and to determine the determinant role of arterial blood gas parameter changes in evaluating cardiopulmonary resuscitation effectiveness. Material and Method: The study was initiated with the approval of Afyonkarahisar Health Sciences University Clinical Research Ethics Committee dated 10.10.2023 and numbered 2023/430. Non-traumatic patients between the ages of 18- 90 who underwent in-hospital and out-of-hospital, cardiopulmonary resuscitation in the Emergency Department of Afyonkarahisar Health Sciences University Faculty of Medicine Hospital between 15.10.2023 and 15.09.2024 were included in the study. p<0.05 was considered statistically significant. Results: When blood gases taken at the beginning and after cardiopulmonary resuscitation were examined in patients with exitus outcome; changes in pH, Hgb, COHgb, Ca, lactate, BE and HCO3 levels were found to be statistically significant, and in the evaluation made in patients with return of spontaneous circulation, changes in pH, pCO2, pO2, Hgb, K, lactate and HCO3 levels were found to be statistically significant. Conclusion: In our study, the presence of additional disease, witnessed cardiac arrest, and the absence of a reversible cause were found to be indicators of poor prognosis. Among blood gas parameters, decreased pH, Hgb, Ca and HCO3 and increased COHgb, BE and Lactate levels were found to be poor prognosticators for the return of spontaneous circulation. Among blood gas parameters, increasing pH, pO2, Hgb and HCO3 and decreasing pCO2, K and Lactate values were found to be good prognostic indicators for the return of spontaneous circulation. Keywords: Arterial Blood Gas, Cardiac Arrest, Cardiopulmonary Resuscitation